Góc nhìn: Ông Nguyễn Phúc Giác Hải – Tôi không phải Đảng viên

On the net

“Khi trở thành đại biểu Quốc hội, tôi nghĩ là tiếng nói của tôi sẽ có trọng lượng hơn. Đó cũng là lý do tôi tham gia ứng cử”.

Ông Nguyễn Phúc Giác Hải – Tôi không phải Đảng viên

Ảnh: Nguyễn Hưng/vnexpress

Ông Hải, 77 tuổi, là người tự ứng cử trong cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIII sắp tới.

Được biết ông qua các vòng Hiệp thương lần thứ nhất và lấy ý kiến cử tri tại nơi làm việc một cách suôn sẻ, với bề dày kinh nghiệm công tác và đóng góp xã hội của mình.

Thế nhưng, tại cuộc họp lấy ý kiến cử tri tại nơi sinh sống do Mặt trận Tổ quốc phường Chương Dương, Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội, tổ chứcsau đó, theo ông Hải, đã có nhiều sự bất cập xảy ra khiến ông chỉ được số phiếu ít ỏi và không lọt vào danh sách cuối.

Một số đồng nghiệp và bạn bè của ông đã gửi đơn khiếu nại lên ông Nguyễn Phú Trọng, Tổng Bí thư Đảng CSVN, người đồng thời là Chủ tịch Quốc hội và Chủ tịch Hội đồng Bầu cử khóa XIII.

Đài BBC đã hỏi chuyện ông Nguyễn Phúc Giác Hải về nội dung khiếu nại mà cho tới cuối ngày 25/04 vẫn chưa có phản hồi từ phía người có trách nhiệm.

Ông Nguyễn Phúc Giác Hải: Hiện chưa có phản hồi gì cả, và tôi cũng nghĩ là sẽ không có gì sớm, vì cái nguyên tắc làm việc của chúng ta xưa nay là phải có ý kiến tập thể, trao đi đổi lại rất nhiều nên rất mất thời gian.

Tôi cũng cố gắng kiên trì chờ đợi, nhưng nếu mãi không có trả lời khiếu nại thì chúng tôi sẽ phải có ý kiến chính thức cho mọi người cùng được biết, vì mục đích của chúng tôi chỉ là làm thế nào để mọi người chúng ta cùng sống theo pháp luật.

BBC: Thưa ông, được biết khi lấy ý kiến cử tri nơi làm việc, ông đạt tỷ lệ bầu 100%, thế nhưng tại vòng lấy ý kiến cử tri khu phố thì lại xảy ra nhiều điều bất cập. Ông có thể cho biết rõ hơn ạ?

Ông Nguyễn Phúc Giác Hải: Vâng, thí dụ thế này. Trong tổ dân phố của tôi, tổ trưởng cho biết là chỉ có 30 giấy mời (tham dự cuộc họp lấy ý kiến) thôi. Thế nhưng trong 30 giấy mời đó, họ không mời các cử tri có hộ liền kề với gia đình chúng tôi.

Các hộ đó, họ đều viết giấy ủng hộ tôi.

Trong khi đó, lại có 50 giấy mời khác cho những người không liên quan tới nơi tôi ở. Thế thì làm sao họ biết được tôi để mà cho ý kiến?

Rồi trong cuộc họp, những người này đã xuyên tạc công việc của tôi.

Thí dụ, tôi là người tìm ra nguồn gốc tên nước Việt Nam (ông Nguyễn Phúc Giác Hải đã chứng minh tên nước Việt Nam không phải là do phong kiến Trung Quốc nhà Thanh đặt cho nhà Nguyễn Gia Long vào năm 1804).

Thì họ nói: “Ông Hải là cái ông tự kiêu tự đại, ông tự nói ông đặt ra tên nước Việt Nam. Đặt tên nước Việt Nam phải do Quốc hội phối hợp với các nhà sử học làm, chứ sao ông dám nói ông đặt ra tên nước Việt Nam?!”

Thế đó là họ xuyên tạc công việc của tôi. Mà tôi lại không được phép trả lời.

Rồi trong lý lịch, tôi đề là ‘Nghiên cứu viên chính’, thì họ vặn: “Làm gì có ngạch Nghiên cứu viên chính trong tổ chức cán bộ”. Trong khi trong lý lịch của tôi có văn bản chứng nhận tôi là nghiên cứu viên chính.

Họ cứ nói, mà tôi không được trả lời. Có khác gì họ trói tôi rồi đấm vào miệng tôi? Cái đó là không dân chủ, và các đồng nghiệp cơ quan tôi đã khiếu nại những điều đó.

‘Như đấu tố ‘

BBC: Thưa, ai đưa ra những điều mà ông gọi là ‘xuyên tạc’ đó ạ?

Ông Nguyễn Phúc Giác Hải: Những người họ gọi là cử tri trong cuộc họp đó. Đầu tiên sáu người giơ tay phát biểu thì đều chống tôi cả. Mà họ không cho tôi trả lời, hết sức mất dân chủ.

Họ quên mất một điều, rằng tại cơ quan tôi cũng có người tham dự, như ông Giám đốc Trung tâm GS-TS Phan Anh và Trưởng phòng Hành chính-Tổng hợp TS Bùi Thị Ngọc Quyên, đã rất bất bình và họ đã làm kháng thư gửi lên Quốc hội.

BBC: Sáu người mà ông vừa nhắc tới, ông có biết người nào không ạ?

Nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc Giác HảiÔng Nguyễn Phúc Giác Hải nói ông chỉ muốn mọi người sống theo pháp luật

Ông Nguyễn Phúc Giác Hải: Không, tôi không thể biết được vì họ không thông báo danh sách người tham dự cho tôi. Còn sống chung với nhau trong khu phố, thì tôi chỉ biết các hộ lân cận với nhà tôi, nhưng họ lại không được mời.

BBC: Không khí buổi lấy ý kiến theo ông thì như thế nào?

Ông Nguyễn Phúc Giác Hải: Căng thẳng lắm. Người ta cứ việc lên tố tôi những điều không có. Tôi thì không được phép trả lời.

Mãi về sau, khi Giám đốc Trung tâm (Nghiên cứu Tiềm năng Con người) can thiệp thì chủ tọa mới cho tôi cầm micro và dặn “bác nói ngắn thôi”. Tôi mới nói mấy câu thì ông ấy bảo tôi dừng, tôi chưa dừng thì cắt luôn micro.

Có người có mặt ở đó bình luận là thật chẳng khác gì đấu tố địa chủ hồi xưa.

BBC: Thưa, xin tò mò hỏi ông có phải Đảng viên ĐCS không ạ?

Ông Nguyễn Phúc Giác Hải: Không, tôi không phải Đảng viên.

Theo BBC

Bộ ảnh: Ai Cập – Những ký ức không quên

On the net

Ai Cập – Những ký ức không quên

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
Sưu tầm Govn 

Góc nhìn: Ai Cập – Cuộc cách mạng đã được gọi tên

On the net

Tổng thống độc tài Mubarak cuối cùng phải ra đi

23h khuya 11/2 (giờ Hà Nội), đài truyền hình Ai Cập đưa tin Tổng thống Hosni Mubarak đã quyết định từ chức. Thông điệp ngắn ngủi, do Phó Tổng thống Omar Suleiman công bố, đã khiến cho hàng triệu con tim Ai Cập bỗng vỡ òa.

Ai Cập: cuộc cách mạng đã được đặt tên

– “Pharaoh” Hosni Mubarak từ chức là sự khởi đầu cho một tiến trình mới. Lòng tin vào quyền lực pháp trị và một chính phủ minh bạch, không tham nhũng, niềm hy vọng của con người được hưởng nền công lý bình đẳng, tự do bày tỏ ý kiến có thắng các chế độ độc tài toàn trị hay không? Câu trả lời tích cực luôn là nguồn cảm hứng cho hòa bình và tiến bộ trong những kỷ nguyên tới.

23h khuya 11/2 (giờ Hà Nội), đài truyền hình Ai Cập đưa tin Tổng thống Hosni Mubarak đã quyết định từ chức. Thông điệp ngắn ngủi, do Phó Tổng thống Omar Suleiman công bố, đã khiến cho hàng triệu con tim Ai Cập bỗng vỡ òa.

Theo các hãng thông tấn nước ngoài tại Cairo, trong đó có Thông tấn xã Việt Nam, ngay khi được tin này, tiếng còi ô tô đã nhất loạt rú lên khắp thủ đô, cùng với các màn pháo hoa, pháo bông và tiếng reo hò như sấm dậy từ những sóng biển người trên quảng trường Tahrir – có nghĩa là Giải phóng – và khắp các con phố của thủ đô Ai Cập. Nhiều người đã oà khóc vì sung sướng.

Thắng lợi trước mắt

Vậy là sau 18 ngày đêm đấu tranh bền bỉ và không khoan nhượng, phong trào chống Tổng thống Mubarak, hay “Cuộc cách mạng hoa nhài thứ hai”, đã đạt mục tiêu trước mắt.

Ảnh: AP

Đêm 10/2 trước đó, Tổng thống Mubarak buộc phải lên đài truyền hình thông báo việc chuyển giao quyền hành cho Phó Tổng thống Suleiman, theo qui định của Hiến pháp. Tuy nhiên, ông Mubarak cho biết vẫn không từ chức, ngoại trừ trường hợp không còn khả năng lãnh đạo.Mặc dù, trong bài diễn văn được mong đợi đó, Tổng thống Mubarak có dành thời gian để tưởng niệm những thanh niên đã hy sinh trong ba tuần qua nhằm bày tỏ quyết tâm mang lại những thay đổi cho đất nước, thông báo của ông ngay lập tức đã bị những người biểu tình ở Cairo la ó và phản đối dữ dội. Nhiều người còn dứ cả giày lên trước ống kính phóng viên để biểu lộ sự phẫn nộ.

Làn sóng biểu tình đòi Mubarak từ chức lập tức dâng cao trên toàn quốc. Dòng người biểu tình đổ về quảng trường Giải phóng ngày một đông hơn, và hàng ngàn con người giận giữ này đã bao vây bên ngoài dinh tổng thống ở ngoại ô với kế hoạch sẽ tràn vào dinh tổng thống.

Họ lại càng thêm phẫn nộ, khi quân đội Ai Cập tuyên bố đứng ra bảo đảm cho những cải tổ mà Tổng thống Mubarak hứa hẹn. Vào lúc bản thông cáo được phát trên đài truyền hình, một sĩ quan cấp tá của quân đội cũng đọc bản thông cáo này trước dinh tổng thống. Những người biểu tình đã tỏ thái độ giận dữ, có người còn giật micro ra khỏi tay viên sĩ quan nói trên.

Theo ước tính, nội trong ngày 11/2, có khoảng một triệu người dân Ai cập đã đổ ra đường phố đòi Mubarak phải từ giã hoàn toàn quyền lực. Và những nỗ lực to lớn của họ cuối cùng đã được đền đáp!

Theo tuyên bố của Phó Tổng thống Suleiman, 74 tuổi, vốn là tướng tình báo ba sao, từ thời điểm này, Hội đồng các tướng lĩnh Ai cập sẽ đảm trách việc điều hành quốc gia.

Cuối cùng thì vị “Pharaoh Ai Cập” Hosni Mubarak đã từ chức, và điều này được coi như sự khởi đầu cho một tiến trình mới. Lòng tin của người dân vào quyền lực pháp trị và một chính phủ minh bạch, không tham nhũng, niềm hy vọng của các thế hệ già trẻ ở Ai Cập được hưởng nền công lý bình đẳng, tự do bày tỏ ý kiến có thắng các chế độ độc tài và toàn trị hay không? Câu trả lời tích cực sẽ luôn là nguồn cảm hứng cho hòa bình và tiến bộ trong kỷ nguyên tới. Và không chỉ riêng đối với thế giới Ảrập.

Phản ứng quốc tế thuận lợi

Nhà Trắng cho biết Tổng thống Barrack Obama được thông báo trước về chuyện ông Mubarak từ chức, và rạng sáng ngày 12/2 (1h30 giờ Việt Nam) ông đã phát biểu về tình hình Ai Cập.

Tổng thống Obama cho rằng ông Mubarak đã đáp ứng lòng khao khát thay đổi của nhân dân Ai Cập bằng cách từ chức. Nhưng người đứng đầu nền hành pháp Mỹ cũng tỏ ra dè dặt khi cho rằng đây chỉ là sự khởi đầu cho sự chuyển tiếp ở đất nước này.

Nhưng Tổng thống Obama cho biết ông vẫn tin tưởng rằng người dân Ai Cập có thể tìm thấy lời giải đáp cho những câu hỏi chưa được trả lời, một cách hòa bình và trong tinh thần đoàn kết đã được biểu lộ trong những cuộc biểu tình trong những tuần qua.

Ông Obama kêu gọi quân đội Ai Cập bảo đảm một sự chuyển tiếp đáng tin cậy, bằng cách bảo vệ quyền của người dân Ai Cập, bãi bỏ luật khẩn cấp, xét lại Hiến pháp, và ấn định một lộ trình rõ ràng đến những cuộc bầu cử tự do và công bằng. Ông nói việc chuyển tiếp phải đưa tất cả tiếng nói của người Ai Cập đến bàn thảo luận.

Tổng thống Obama cũng tuyên bố Hoa Kỳ sẽ tiếp tục là một người bạn và là đối tác với Ai Cập, và sẵn sàng cung cấp những trợ giúp cần thiết để nước này có thể theo đuổi sự chuyển tiếp đến một nền dân chủ tin tưởng được.

Sau đợt biểu tình tại Tunesia khiến tổng thống Ben Ali phải ra đi, cuộc đấu tranh thắng lợi ở Ai Cập cho thấy sức mạnh của người dân làm bất ngờ các nhà quan sát quá thận trọng ở Âu Mỹ. Những người này đã cho rằng dân chủ “không tương thích” với tình hình tại khu vực Bắc Phi.

Trong khi đó, phản ứng trước việc ông Mubarak từ chức, tờ China Daily, cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Trung Quốc, bình luận rằng nước ngoài không được can thiệp vào chuyện nội bộ của Ai Cập.

Hãng Reuters nhận định rằng thái độ thận trọng của Bắc Kinh trước các diễn biến tại Ai Cập chủ yếu bắt nguồn từ quan ngại về sự kiểm soát nội bộ ở chính Trung Quốc, hơn là về tình hình quốc gia châu Phi xa xôi.

Trong bài xã luận trên tờ China Daily có viết: “Theo sau diễn biến đặc biệt này, hy vọng rằng quân đội, chính phủ và người dân Ai Cập cố gắng hết sức để giữ ổn định xã hội và khôi phục trật tự… Ổn định xã hội phải là yếu tố quan trọng đầu tiên. Mọi thay đổi chính trị sẽ không có ý nghĩa gì nếu như đất nước cuối cùng lại rơi vào hỗn loạn”.

Tổng thư ký Liên hiệp quốc Ban Ki-moon nói rằng nguyện vọng của dân chúng đã được lắng nghe. Ông cũng ca ngợi những người biểu tình Ai Cập đã thi hành các quyền của họ theo cung cách “hòa bình, dũng cảm, trật tự,” và kêu gọi thực hiện một cuộc chuyển đổi chính trị trong hòa bình và trật tự.

Trưởng đại diện ngoại giao Liên hiệp châu Âu, bà Catherine Ashton nói rằng nay là lúc “cuộc đối thoại tại Ai Cập cần tăng tốc, đi đến chỗ có một chính phủ đa thành phần, tôn trọng nguyện vọng của người dân và đảm bảo ổn định cho đất nước”. Trước đó, EU bị phê là phản ứng chậm hơn nhiều so với Hoa Kỳ về chuyện đánh giá và lên tiếng về tình hình Ai Cập.

Đặc biệt, Thụy Sĩ đã phong tỏa tài sản của ông Hosni Mubarak, ngay sau khi nghe tin ông từ chức. Giới chức Thụy Sĩ nói lệnh này có thời hạn 3 năm, nhưng lại không cho biết chi tiết về khối tài sản này lớn như thế nào và được cất giữ ở đâu. Trong khi đó, các chuyên gia nước ngoài ước lượng tài sản của gia đình Mubarak có thể từ 40 tỉ đến 70 tỉ USD.

Còn nhớ, những cáo buộc về tham nhũng là một trong những lý do những người biểu tình nêu ra để đòi Tổng thống Mubarak phải từ chức.

Nước láng giềng Israel mong có một sự chuyển giao quyền lực êm ả, trong khi các nước thuộc khối Ảrập theo chế độ độc đoán thì theo dõi sát các diễn biến tiếp theo ở Ai Cập – quốc gia Ảrập đông dân nhất.Chỉ có tại Tunisia, dân chúng cũng reo hò và còi xe hơi vang dội. Sau đợt biểu tình tại Tunesia khiến tổng thống Ben Ali phải ra đi, cuộc đấu tranh thắng lợi ở Ai Cập cho thấy sức mạnh của người dân làm bất ngờ các nhà quan sát quá thận trọng ở Âu Mỹ. Những người này đã cho rằng dân chủ “không tương thích” với tình hình tại khu vực Bắc Phi.

Hoàng Dũng Nhân

Theo vietnamnet

Góc nhìn: Một báo cáo đặc biệt – Kịch bản nào cho Ai Cập?

On the net

Người dân biểu tình bu kín xe tăng của quân đội Ai Cập

 Người biểu tình Ai Cập thề không lùi bước

 

 

Một người biểu tình trèo lên xe tăng để hô các khẩu hiệu chống chính phủ trong quảng trường Tahrir, thành phố Cairo, Ai Cập hôm 30/1. Ảnh: AFP.

Nếu tôi có quyền chọn, tôi sẽ cá chế độ tự ổn định và Mubarak ra đi, vì sự yếu đuối tương đối và sự chia rẽ của những người biểu tình. Nhưng đó là một phỏng đoán chứ không phải dự báo.

George Friedman

Cuộc khủng hoảng Ai cập trong một Bối cảnh Toàn cầu: Một báo cáo đặc biệt

Chưa rõ ràng điều gì sẽ xảy ra trong cuộc cách mạng Ai cập này. Không có gì đáng ngạc nhiên là nó đã xảy ra. Hosni Mubarak đã làm tổng thống trong hơn một phần tư thế kỷ, kể từ vụ ám sát Anwar Sadat. Ông ta già và đã ốm yếu. Không ai mong chờ ông ta sống lâu hơn, và cái kế hoạch rõ ràng của ông ta, là ông ta sẽ được thay thế bởi người con trai Gamal, vẫn không xảy ra mặc dầu nó đã có thể cách đây một năm. Không có ai, ngoài những kẻ thân cận nhất, muốn cho cái kế hoạch truyền ngôi của ông ta được thực hiện. Khi người cha yếu đi, thì sự kế tục của Gamar trở nên ít có khả năng xảy ra hơn. Việc Mubarak không vạch ra được một kế hoạch truyền ngôi đáng tin cậy tạo điều kiện bất ổn khi ông ta chết. Vì mọi người biết rằng sẽ có một sự bất ổn khi ông ta chết, hiển nhiên có những người thấy hành động trước khi ông ta chết thì ít thuận lợi. Những người này là ai và họ muốn gì, đó là vấn đề.

Chúng ta hãy bắt đầu bằng cách xem xét chế độ này. Năm 1952, Đại tá Abdel Nasser dàn dựng một cuộc đảo chính quân sự ha bệ chế độ quân chủ ai cập, các sĩ quan dân sự trong quân đội và ảnh hưởng của Anh ở Ai cập. Nasser tạo ra một chính phủ mới dựa trên lực lượng quân đội như một lực lượng ổn định và tiến bộ chủ yếu ở Ai cập. Cuộc cách mạng của ông là thế tục và xã hội chủ nghĩa. Tóm lại, nó là một chế độ nhà nước chủ nghĩa thống trị bởi quân đội. Khi Nasser chết, Anwar Sadat thay thế ông. Khi Sadat bị ám sát thì Hosni Murabak thay thế. Cả hai người này đều từ quân đội mà ra, cũng như Nasser. Tuy chính sách ngoại giao của họ có thể thay đổi, nhưng chế độ thì vẫn giữ nguyên.

Khi người dân Ai Cập không còn  sợ hãi

Những kẻ thù của Mubarak.

Yêu cầu Mubarak từ chức đến từ nhiều giới, trong đó có những thành viên của chế độ – đặc biệt là quân đội – những người coi việc Mubarak không muốn cho phép họ điều khiển cuộc kế thừa là gây nguy hiểm cho chế độ. Đối với một số người trong họ, những cuộc biểu tình vừa là nguy cơ vừa là cơ hội. Hiển nhiên, những cuộc biểu tình này có thể ra ngoài tầm kiểm soát và phá hủy chế độ. Mặt khác, các cuộc biểu tình có thể đủ sức mạnh để buộc Mubarak từ chức, cho phép thay thế bởi – chẳng hạn Omar Suleiman, trùm tình báo mà Mubarak gần đây đã bỏ nhiệm làm phó tổng thống – và do đó cứu chế độ. Đây không phải nói rằng họ xúi dục các cuộc biểu tình, nhưng chắc một số người đã thấy những cuộc biểu tình là một cơ hội.

Đây đặc biệt là trường hợp theo nghĩa là những người biểu tình bị chia rẽ sâu sắc giữa họ với nhau, và như vậy còn xa mới có khả năng tạo ra một phong trào quần chúng kiểu phong trào đã lật đổ Shah ở Iran năm 1979. Quan trọng hơn, những người biểu tình rõ ràng thống nhất với nhau trong việc chống cá nhân Mubarak, và trong một phạm vi rộng hơn thống nhất trong việc chống chế độ. Ngoài chuyện đó ra, có sự chia rẽ sâu sắc giữa những người chống đối.

Các phương tiện truyền thông Phương Tây đã đọc cuộc nổi dậy này như một đòi hỏi tự do dân chủ theo kiểu Phương Tây. Chắc chắn có nhiều người đòi hỏi điều đó. Điều chưa rõ ràng là nó đang khích động nông dân, công nhân và thương nhân Ai cập đồng loạt vùng lên. Những quyền lợi của họ liên hệ với tình trạng kinh tế Ai cập hơn là với những nguyên tắc của một nền dân chủ tự do rất nhiều. Như ở Iran năm 1989, cuộc cách mạng dân chủ, nếu chỉ tập trung ở những người dân chủ thì không thể thắng nếu nó không tạo ra được một sự ủng hộ rộng lớn hơn.

Một nhân tố khác trong cuộc nổi dậy này là Muslim Brotherhood. Phần lớn các nhà quan sát nhất trí rằng Muslim Brotherhood vào lúc này không còn là một phong trào cực đoan và quá yếu để ảnh hưởng đến cách mạng. Điều này có thể, nhưng chưa rõ ràng. Muslim Brotherhood có nhiều nhánh, trong đó có những nhánh đã im lặng dưới sự đàn áp của Mubarak. Chưa rõ ràng ai sẽ nổi lên nếu Mubarak đổ. Chắc chắn không rõ ràng là họ yếu hơn những người biểu tình dân chủ. Thật sai lầm nếu nhầm lẫn sự thận trọng của Muslim Brotherhood với sự yếu ớt. Cách khác để nhìn họ là họ đã chờ một cơ hội tốt và làm giảm nhẹ quan điểm thật của họ, đợi đến một thời điểm mà việc truyền ngôi của Mubarak cung cấp cho họ. Tôi nghi rằng Muslim Brotherhood có tiềm năng ảnh hưởng trong quần chúng Ai cập lớn hơn những người biểu tình ngả về Phương Tây hay Mohamed ElBaradei, cựu thủ trưởng Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, người đang nổi lên như một lãnh đạo mới của họ.

Tất nhiên có thảo luận về quan điểm của Tổng thống Mỹ Barak Obama là gì, hay châu Âu nghĩ sao, hay người Iran đang làm gì? Tất cả hững người đó chắc chắn đã nghĩ và thậm chí đã có những kế hoạch. Theo ý tôi, cố gắng định hướng động lực chính trị của một nước như Ai cập từ Iran hay Hoa Kỳ là vô ích, và tin rằng những gì đang diễn ra ở Ai cập là kết quả những âm mưu của họ là vô nghĩa. Nhiều người quan tâm điều gì đang xảy ra ở đó, và nhiều người đang nói đủ chuyện và thậm chí tiêu tiền vào điều tra hay Twitter. Chế độ ở Ai cập có thể bị ảnh hưởng theo cách ấy, nhưng một cuộc cách mạng thật sự không phụ thuộc vào những gì Liên hiệp châu Âu hay Tehran nói.

Có bốn kết quả khả dĩ. Một là, chế độ này sẽ sống sót. Mubarak có thể ổn định được tình hình, và dễ xảy ra hơn, một sĩ quan cao cấp khác của quân đội có thể thay thế ông ta sau một khoảng thời gian. Một khả năng khác trong kịch bản chế độ sống sót là, có thể một cuộc đảo chính của các đại tá, như chúng tôi đã nói hôm qua. Khả năng thứ hai là, những người biểu tình có thể buộc tổ chức những cuộc bầu cử trong đó Elbaradei hoặc một nhân vật như ông có thể được bầu, và Ai cập có thể lật đổ cái mô hình nhà nước chủ nghĩa mà Nasser dựng lên, và tiến lên con đường dân chủ. Khả năng thứ ba là Ai cập sẽ chìm vào hỗn loạn chính trị. Con đường dễ dẫn đến đó nhất là những cuộc bầu cử dẫn đến kẹt đường chính trị trong đó ứng cử viên có thể đứng vững được lại không được bầu. Nếu tôi có quyền chọn, tôi sẽ cá chế độ tự ổn định và Mubarak ra đi, vì sự yếu đuối tương đối và sự chia rẽ của những người biểu tình. Nhưng đó là một phỏng đoán chứ không phải dự báo.

George Friedman

Sưu tầm net 

Link gốc: http://www.stratfor.com/analysis/20110130-the-egypt-crisis-in-a-global-context-a-special-report

Góc nhìn: Ben Ali và Mubarak – Từ độc tài đến dân chủ

On the net

Một người biểu tình trèo lên xe tăng để hô các khẩu hiệu chống chính phủ trong quảng trường Tahrir, thành phố Cairo, Ai Cập hôm 30/1. Ảnh: AFP.

1/ Các chính thể độc tài không phải không hiểu được nguyện vọng của người dân nước họ;

2/ Họ có hai chọn lựa, một là nghe theo nguyện vọng này để xây dựng một xã hội dân chủ bền vững, hai là đợi đến khi người dân lên tiếng, lúc đó có thể đã muộn.

Nguyễn Vạn Phú – Chọn lựa

Đọc các phân tích, bình luận, tuyên bố trên báo chí khắp nơi về những diễn biến trong hai tuần gần đây tại Ai Cập không làm chúng ta hiểu thêm vấn đề. Đó là bởi những quyền lợi phức tạp đan xen nhau đằng sau hậu trường.

Lấy ví dụ Mỹ. Sở dĩ Mubarak tồn tại suốt 5 nhiệm kỳ, cai trị Ai Cập trong 28 năm qua là vì Mỹ thấy ở ông ta một đồng minh tin cậy được để duy trì các lợi ích của Mỹ tại khu vực này, như ngăn chận làn sóng Hồi Giáo cực đoan, chủ trương hòa hoãn với Israel… Bởi thế, Mỹ từng bỏ lơ yếu tố độc tài, tham nhũng, lạm quyền của Mubarak để đổi lại cái gọi là ổn định tình hình.

Một khi làn sóng dân chủ dậy lên, người dân tràn xuống đường, đòi Mubarak ra đi, thoạt tiên Mỹ nương theo làn sóng này với những tuyên bố đại loại Mubarak phải từ chức ngay đúng theo bài bản ủng hộ dân chủ. Nhưng chỉ vài ngày sau, Mỹ thay đổi thái độ, không còn thúc bách như trước. Đọc các bình luận trên báo chí bảo thủ ở Mỹ chúng ta sẽ hiểu ngay lý do. Nhiều ý kiến bình luận kiểu đó cho rằng nếu Mỹ bỏ rơi Mubarak, Ai Cập sẽ rơi vào vòng kiểm soát của nhóm Huynh Đệ Hồi Giáo, là phe phái được cho là có mối quan hệ mật thiết với Hamas, Iran và các phe phái cực đoan khác. Nói tóm lại họ lo sợ Ai Cập sẽ trở thành một nhà nước Hồi Giáo thần quyền như Iran.

Thế nhưng có lẽ cũng không cần quan tâm lắm đến chuyện chính trị phức tạp này. Điều mà ai cũng thấy qua vụ Ai Cập là: 1/Các chính thể độc tài không phải không hiểu được nguyện vọng của người dân nước họ; 2/Họ có hai chọn lựa, một là nghe theo nguyện vọng này để xây dựng một xã hội dân chủ bền vững, hai là đợi đến khi người dân lên tiếng, lúc đó có thể đã muộn.

Những tuyên bố mang tính nhượng bộ của chính quyền Ai Cập chứng minh cho điều đầu tiên. Ngay từ những ngày đầu khi người dân Ai Cập xuống đường, Mubarak tuyên bố không ra tranh cử nữa, cũng không còn chuyện Mubarak “nhường ngôi” cho con. Sau đó, lần lượt các nhân nhượng khác được đưa ra: tự do báo chí, sửa đổi Hiến pháp để bầu cử tự do, bỏ luật khẩn cấp, từng bị giới mật vụ lạm dụng để bắt bớ người vô cớ, không ngăn chận kiểm soát Internet nữa…

Dĩ nhiên, giới cầm quyền biết rõ đây là nguyện vọng bình thường và chính đáng của người dân Ai Cập nhưng chỉ khi chịu áp lực của cả triệu người dân giận dữ họ mới nhượng bộ.

Điểm chung của các chính thể độc tài ở Libya, Syria, Ai Cập, Yemen, Algeria và Tunisia và các nước lớn đứng đằng sau họ là không thèm đếm xỉa đến số phận người dân, coi việc người dân phải thuần phục họ là chuyện đương nhiên. Cho nên phần lớn đã chọn cách bỏ qua nguyện vọng của người dân nước họ.

Tusinia là trường hợp khi giới cầm quyền chịu nghe theo thì đã muộn. Và ở Ai Cập, dù tình hình có chuyển biến như thế nào thì cũng đã muộn cho giới cầm quyền vì không đời nào người dân chịu quay về với xiềng xích nô lệ như trước.

Nguyễn Vạn Phú

Theo blog nguyenvanphu

Góc nhìn: Ben Ali và Mubarak – Những so sánh thú vị

Ben Ali

Mubarak

Ngô Bảo Châu – Ben Ali và Mubarak

Đem hai nhân vật Ben Ali và Mubarak ra so sánh khá là thú vị.

Hai ông này đều khởi nghiệp từ quân đội : Ben Ali làm tình báo còn Mubarak làm phi công. Ben Ali đã đứng đầu cơ quan an ninh quân đội, còn Mubarak đã làm đến tư lệnh không quân. Ben Ali vươn lên quyền lực tối cao bằng cách phản bội lại tổng thống Bourguiba người vừa nâng ông lên chức Thủ tướng. Mubarak thì ngược lại, ông trung thành với thượng cấp của mình là tổng thống El Sadat đến phút chót, chia sẻ cả hòn đạn cuối cùng khi Sadat bị một nhóm binh sĩ có liên quan đến một đảng hồi giáo, ám sát.

Khi nắm được quyền, hai ông này xây dựng quyền lực của mình dựa vào quân đội.  Cả hai không ngần ngại sử dụng vũ lực để đàn áp những người bất đồng chính kiến, kể từ nhà chính trị, nhà báo, trí thức cho đến các đảng phái hồi giáo. Tuy điểm về dân chủ rất kém, nhưng hai ông này vẫn được Mỹ ủng hộ, vì được coi là thành lũy trước lực lượng hồi giáo cực đoan.

Mỹ viện trợ cho Ai Cập hai tỷ đô la mỗi năm. Tunisie là một nước nhỏ, cả về số dân (dưới 10 triệu), lẫn ảnh hưởng chính trị. Nhưng từ mười năm trở lại đây, kinh tế phát triển rất tốt. Thu nhập đầu người bình quân tăng lên gấp ba so với mười năm trước , và bây giờ cũng khoảng gấp ba so với Việt Nam. Đi cùng với nó, gia đình của tổng thống Ben Ali và gia đình của bà vợ Trabelsi nổi tiếng tham nhũng.

Ai Cập là một nước đông dân, cỡ Việt Nam, có ảnh hưởng lớn về văn hóa và chính trị đến các nước châu Phi và Trung đông. Ông Bourguiba ngày xưa đã phải cưỡi lạc đà sang Ai Cập để từ đó xây dựng phong trào đấu tranh dành độc lập cho Tunisie. Ông Mubarak có vai trò lớn trong các cuộc đàm phán giữa Israel và Palestine vì vai trò lãnh đạo của Ai Cập trong thế giới Ả rập và vì Ai Cập đã ký hòa ước và công nhận sự tồn tại của nhà nước Do thái. Gia đình ông Mubarak có vẻ không có điều tiếng gì về tham nhũng.

Trước sự nổi dậy của dân chúng, ông Ben Ali đánh bài lủi rất nhanh. Ông Mubarak thì tuyên bố sống ở Ai Cập, chết ở Ai Cập. Kết cục của ông Mubarak như thế nào, chắc tuần sau sẽ rõ.

Hai con người, có vẻ như khác nhau về cốt cách, nhưng trong bối cảnh chính trị tương đối giống nhau, đã dựng lên thể chế tương đối giống nhau. Để rồi có kết cục tương đối giống nhau…

Ngô Bảo Châu

Theo blog thichhoctoan

Góc nhìn: Lật đổ chế độ độc tài ở Ai Cập – Cuộc cách mạng không cần lãnh tụ

On the net

Cảnh sát có quản thúc ElBaradei tại gia cũng không làm thay đổi cục diện

Cảnh sát có quản thúc ElBaradei tại gia cũng không làm thay đổi cục diện vì đang có hàng ngàn thanh niên thiếu nữ khác, trẻ hơn, text nhanh hơn, làm và đưa tin cùng tổ chức giỏi hơn đang làm việc khắp nơi để đòi cho được một xã hội Egypt mới mà ở đó dân thực sự làm làm chủ.

Thời đại ngồi chờ lãnh tụ dẫn đầu đi làm cách mạng đã qua. Người Ai Cập đang cùng nhau trên đường xây dựng xã hội mới, một xã hội dân chủ.

Lật đổ chế độ độc tài – Cuộc cách mạng không cần lãnh tụ

Trong cuộc lật đổ chế độ độc tài vừa xẩy ra ở Tunisia và gần hơn nữa, trong cuộc biểu tình đang có cả 10.000 người và ngày càng đông hơn tại quảng trường Tahrir (Giải Phóng) ở thủ đô Cairo của Egypt ai là thủ lãnh, ai chủ động và lãnh đạo?

Trong những nhóm này, sinh viên,những người hoạt động trên mạng internet, chuyên viên vận động quần chúng, chính khách đối lập, hay Tổ chức Hồi giáo chính thống, ai là thủ lãnh?

Cố tìm, cố gắn nhãn lãnh đạo cho một trong những nhóm vừa nêu đều không thành công. Tại sao thế? Cách mạng, nổi dậy nhưng tại sao có thể không có lãnh đạo được?

Thế mà sự kiện đó vẫn đang xảy ra. Ngày thứ ba, người dân Ai Cập hứa hẹn sẽ nói với chế độ độc tài hiện tại, “cút đi”, bằng sự có mặt của hàng triệu người đag đổ về quảng trường Giải Phóng.

Ngày xưa Pháp có Robespierre, Mỹ có George Washington, hôm nay lãnh đạo cách mạng đang xảy ra ở Egypt là toàn dân. Ai cũng có thể là người lãnh đạo và cũng không ai là người lãnh đạo. Một cuộc cách mạng theo tổ chức mặt phẳng (flat organisation).

Mở những trang báo, xem đài, đọc tin trên mạng trong suốt tuần qua phóng viên quốc tế đã cho thế giới thấy dân Ai Cập tổ chức vùng lên như thế nào. Phóng viên Nic Robertson của CNN đã giới thiệu với khán giả một cuộc họp bí mật để tổ chức giữ an ninh cho người biểu tình ở Tahrir diễn ra trong một cao ốc ở Alexandria, thành phố lớn thứ nhì ở Egypt.

Trong phòng họp là năm thanh niên, tuổi dưới 30, thông thạo anh ngữ; trên tường không thấy treo khẩu hiệu, cũng không có cờ đảng mà chỉ có tranh vẽ một đôi thanh niên nam nữ (có lẽ là người yêu) trên tường. Người phát ngôn là ai? Một thanh niên, có lẽ xuất hiện lần đầu trên màn hình thế giới. Anh từ tốn trình bày với phóng viên Robertson tình hình tổ chức để giữ an ninh ra sao, hợp tác với quân đội như thế nào và anh cũng cho biết hiện đang có rất nhiều “ủy ban nhân dân” (Popular Committee) đang tự phát và cùng nhau làm việc để đưa cuộc biểu tình bất bạo động đến thành công. Người thanh niên “vô danh” chắc chắn không phải là một chính khác, không phải là một lãnh đạo giáo phái và cũng chẳng là một “nhà dân chủ” nào của Egypt.

Người biểu tình đốt lốp, ném bom cháy về phía cảnh sát.

Cách đây vài tháng, có ai đoán được Tunisia sẽ thành công như đã? Có nhà phân tích chính trị thế giới nào đã lên tiếng cho hay là cuộc biểu tình yêu cầu Tổng thống độc tài Mubarak phải rút lui khỏi chính trường đã được toan tính, dự liệu từ trước hay cho đó là chương trình của những bộ óc lãnh đạo cách mạng Egypt đã vạch ra? Câu trả lời là không. Không ai có thể đoán hay quy nạp như thế vì sự thật không phải như vậy.

Nền công nghệ hiện đại, mạng xã hội điện tử đã đưa tận tay người dân những “vũ khí” cách mạng của thế kỷ 21. Người dân tự chủ động tình hình bằng điện thoại di động, bằng text chat, Tweet, video, YouTube, bằng email. Họ làm tin từng phút, đưa tin từng giờ ra cho cả thế giới biết – hoàn toàn ngoài vòng kiểm soát của nhà nước độc tài. Ở Ai Cập, bây giờ không có lề trái cũng không có lề phải, cả xa lộ thông tin là của người dân đến khi chính quyền Mubarak cắt đường truyền của Noor Group, hãng cung cấp dịch vụ internet sau cùng còn hoạt động đến 11 giờ đêm giờ Cairo, hôm thứ Hai; Hành động tuyệt vọng của nhà nước độc tài đó có lẽ cũng đã quá muộn.

Lần đầu tiên trong lịch sử cách mạng, khẩu hiệu, biểu ngữ, truyền đơn không xuất phát từ máy in của chính đảng, không rập khuôn chính sách của bất cứ tổ chức nào; từ nội dung đến hình thức cuộc nổi dậy của người dân Ai Cập thay đổi từng giờ để thích ứng với hòan cảnh ngay thời điểm đó, đặc biệt không có hình ảnh lãnh tụ được công kênh kể cả Mohamed ElBaradei, người được giải Nobel Hòa Bình (2005) mới trở lại quê nhà và đang tham gia cuộc biểu tình.

Cảnh sát có quản thúc ElBaradei tại gia cũng không làm thay đổi cục diện vì đang có hàng ngàn thanh niên thiếu nữ khác, trẻ hơn, text nhanh hơn, làm và đưa tin cùng tổ chức giỏi hơn đang làm việc khắp nơi để đòi cho được một xã hội Egypt mới mà ở đó dân thực sự làm làm chủ.

Ngay hôm nay, ngày cuối tháng đầu năm 2011, người dân Ai Cập chưa có một thể chế dân chủ nhưng chính những người đang tổ chức và tham gia biểu tình ở quảng trường Giải Phóng đang thực sự sống những giây phút dân chủ. “Đây là giây phút hạnh phúc nhất cuộc đời tôi,” một thanh niên trong đám biểu tình nói với báo giới nước ngoài.

Một điểm khác cũng cần được nhắc đến là sự tham gia của phụ nữ, phụ nữ Hồi Giáo. Tuy không nhiều như thanh niên, nhưng phụ nữ Egypt đã có mặt, và họ có từ thiếu nữ với áo quần thời trang đến các cụ bà trùm khăn, mặc áo choàng đen từ đầu xuống chân. Lời hù dọa của chính khách lân bang là Ai Cập có cơ lùi lại là một xã hội bị thần quyền (Hồi Giáo cực đoan) cai trị chỉ làm nhiễu sóng trong giây lát.

Chắc chắn, những phụ nữ Egypt có mặt tại cuộc biểu tình cả tuần nay không phải để chuẩn bị cho một xã hội ở đó chồng của họ sẽ đem về nhà thêm ba người đàn bà khác làm vợ. Đó là điều khẳng định.

Cách mạng mặt phẳng với công nghệ thông tin là điều mà John Robb – một kỹ sư, cựu phi công, một lý thuyết gia quân sự, chuyên gia chống khủng bố đồng thời cũng là doanh nhân, là blogger, là tác giả – mô tả là những cuộc nổi dậy nguồn mở (open source insurgencies). John Robb 46 tuổi.


Một chiếc xe tải bị đốt cháy tại Cairo.

Chính phủ quân phiệt ở Burma có thể giam Aung San Suu Kyi khiến cách mạng dân chủ ở Miến Điện bị đình trệ nhiều năm. Hồ Cẩm Đào và đồng đảng chận đường dân chủ hóa Trung Hoa bằng cách giam giữ những trí thức đòi dân chủ mà Liu Xiaobo là trường hợp điển hình. Chính quyền độc tài ở Egypt sẽ phải bắt ai đây để ngăn chận biển người đang đổ về Cairo? Biết ai mà bắt. Cho hệ thống xe lửa ngưng hoạt động hôm nay cũng chỉ là một phản ứng run đầu gối trước tiếng kêu đòi dân chủ đang vang vọng khắp bầu trời Cairo. Những tập đoàn độc tài tại Á Châu hẳn đang chú tâm theo dõi kỹ diễn biến ở thủ đô này.

Thời đại ngồi chờ lãnh tụ dẫn đầu đi làm cách mạng đã qua. Người Ai Cập đang cùng nhau trên đường xây dựng xã hội mới, một xã hội dân chủ.

Khi nào dân chủ sẽ đến với Ai Cập? Chưa ai dám nói; nhưng trên gương mặt người dân ở Cairo không thấy hằn sâu những nét nhăn của lo âu và sợ hãi.

Đây là một bài học lịch sử mới cho mọi người hôm nay và thế hệ mai sau.

Trần Giao Thủy

© DCVOnline