Góc nhìn: Nguyễn Bá Thanh – Người bị hại trong Vụ án tướng Trần Văn Thanh

On the net

Nguyễn Bá Thanh – Người bị hại trong Vụ án tướng Trần Văn Thanh

https://i2.wp.com/doanhnhansaigon.vn/files/articles/2010/1044611/thanh-1-large.jpgNăm 2007, công an thành phố Đà Nẵng đã khởi tố các ông Đinh Công Sắt, Nguyễn Phi Duy Linh, tướng Trần Văn Thanh (Chánh Thanh tra Bộ Công An), và trung tá Dương Ngọc Tiến (trưởng đại diện Báo Công An thành phố Hồ Chí Minh tại Hà Nội)[6] với tội danh “lợi dụng các quyền tự do, dân chủ, xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân”.[7] Tuy nhiên, “cán bộ lãnh đạo của Đà Nẵng” bị ảnh hưởng uy tín, bị tố cáo sai sự thật, chính xác là ai thì không được nhắc đến.[6][8]

Cho đến khi vụ án được đưa ra xử phúc thẩm, nhân vật bí ẩn “có dấu hiệu bị xâm hại uy tín” mới được hé mở chính là Nguyễn Bá Thanh.[8] Trong phiên tòa phúc thẩm, luật sư của ông Dương Tiến, bà Nguyễn Thị Dương Hà, đại diện văn phòng luật sư Cù Huy Hà Vũ xác định người bị Đinh Công Sắt tố cáo là Nguyễn Bá Thanh, và những tài liệu “truyền đơn” mà tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng kết luận là ông Dương Tiến đã đưa cho Đinh Công Sắt đem đi rãi là Công văn số 73/KSĐT-KT (ngày 31/10/2000) và Công văn số 77/KSĐT/KT (ngày 01/11/2000) của Viện kiểm sát nhân dân thành phố Đà Nẵng gửi Lãnh đạo Viện kiểm sát nhân dân tối cao và ông Phan Diễn (lúc đó là Bí thư Thành ủy Đà Nẵng).[9]

Những cáo buộc về nhận hối lộ 4,4 tỉ đồng

Theo RFA thì cả hai công văn số 73 và 77 nói trên đều đề cập đến việc ông Nguyễn Bá Thanh đã nhận hối lộ của Phạm Minh Thông 4,4 tỉ đồng trong các công trình xây dựng Cầu Sông Hàn và đường Bắc Nam ở Đà Nẵng.[8] Ngoài ra, Báo cáo số 73/BC-VPBCĐ (ngày 26/10/2007) và Báo cáo số 38/BC-VPBCĐ (ngày 07/4/2008) của Văn phòng Ban chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng gửi Thủ tướng Chính phủ và Ban Bí thư Trung ương Đảng, xác nhận các đơn tố cáo về hành vi tham nhũng của ông Nguyễn Bá Thanh của một số công dân thành phố Đà Nẵng (trong đó có đơn tố cáo của Đinh Công Sắt) là có cơ sở. Và Kết luận thanh tra số 524/KLTT-BCA (V24) ngày 06/6/2008 của Bộ Công an xác định có đủ căn cứ để khởi tố vụ án và bị can, nhưng Công an thành phố Đà Nẵng không khởi tố ông Nguyễn Bá Thanh để điều tra.[8]

Luật sư Dương Hà đã đọc tại tòa rằng Công văn số 77/KSĐT/KT ghi rõ: “Thông khai có đưa cho ông Nguyễn Bá Thanh (Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng) nhiều lần số tiền là 4.425 triệu đồng theo yêu cầu của ông Thanh là Công ty muốn được thanh toán vốn nhanh phải trích lại cho ông 5% trên số vốn do công trình xây dựng bằng vốn ngân sách và 150.000đ/m² trên số mét vuông đất do Ủy ban nhân dân thanh toán bằng quỹ đất đường Bắc Nam… Chiều ngày 31/10/2000 sau khi phân tích một cách sâu sắc và có trách nhiệm, thì có 5/7 thành viên Ủy ban Kiểm sát thống nhất Phạm Minh Thông phạm tội: Đưa hối lộ, Nguyễn Bá Thanh phạm tội: Nhận hối lộ.” Theo lời của chồng của bà Dương Hà, ông Cù Huy Hà Vũ thì micro của luật sư đã bị tòa án tắt đi khi bà luật sư nhắc đến hành vi tham nhũng của ông Nguyễn Bá Thanh.[10]

Được biết trong vụ án Phạm Minh Thông, Thông khai đã dùng tiền “tham ô” được để “đi quà biếu một số cá nhân và tập thể”, và đi “chúc tết” một số người nào đó, nhưng đó là những ai thì không bao giờ được làm sáng tỏ.[11][12] Cuối cùng chỉ mình Phạm Minh Thông bị tù, còn đối tượng nhận tiền và đòi hối lộ không được xác định.[13][14]

Những cáo buộc về trả thù và giật dây phiên tòa

Trước đó, ông Cù Huy Hà Vũ cũng đã cho rằng phiên toà xử tướng công an Trần Văn Thanh “mang hàm ý đe dọa người dân, đe dọa những người chống tham nhũng.”[15] Theo ông Vũ, vụ án này “được tạo nên nhằm tiêu diệt tướng Thanh” vì ông Trần Văn Thanh “là viên tướng chống tham nhũng”, dẫn chứng là Thiếu tướng Trần Văn Thanh đã từng “chỉ đạo điều tra vụ án tham nhũng liên quan trực tiếp đến ông Nguyễn Bá Thanh lúc đó là chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng và hiện nay là Bí thư Thành ủy Đà Nẵng.” Ông Vũ cho rằng đây “là hành vi trả thù đối với việc chống tham nhũng.”[16]

Ông Đỗ Xuân Hiền, nguyên Trưởng ban Kinh tế Đà Nẵng, huyện ủy thường vụ Đà Nẵng, một người có liên quan trong vụ án cho biết: ” Ông Trần Mẫn (chánh án xử vụ Trần Văn Thanh) là em ruột bà Trần Thị Thủy. Bà Trần Thị Thủy là vợ ông Nguyễn Văn Chi, ông Nguyễn Văn Chi là uỷ viên Bộ chính trị, kiêm Trưởng ban Chủ nhiệm Uỷ ban Kiểm tra Trung ương Đảng là bạn thân của ông Nguyễn Bá Thanh”.[17] Ông Hiền cũng nói rằng “Nguyễn Bá Thanh lấy đất của dân, mỗi mét vuông đất đền bù cho dân có 19.500 đ/m² trong khi bản thân ông Nguyễn Bá Thanh lấy của chủ nhà thầu đất là 150.000 đ/m², thử hỏi là gấp bao nhiêu lần. Như vậy có phải là tham nhũng, hối lộ hay không?”[18]

Theo wikipedia

Đọc thêm: Nguyễn Bá Thanh, nhà cải cách hay độc tài?

Bản tiếng anh: Ian Timberlake – Vietnam’s controversial ‘dictator’ cuts red tape

Bộ ảnh: Ai Cập – Những ký ức không quên

On the net

Ai Cập – Những ký ức không quên

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
Sưu tầm Govn 

Góc nhìn: Ai Cập – Cuộc cách mạng đã được gọi tên

On the net

Tổng thống độc tài Mubarak cuối cùng phải ra đi

23h khuya 11/2 (giờ Hà Nội), đài truyền hình Ai Cập đưa tin Tổng thống Hosni Mubarak đã quyết định từ chức. Thông điệp ngắn ngủi, do Phó Tổng thống Omar Suleiman công bố, đã khiến cho hàng triệu con tim Ai Cập bỗng vỡ òa.

Ai Cập: cuộc cách mạng đã được đặt tên

– “Pharaoh” Hosni Mubarak từ chức là sự khởi đầu cho một tiến trình mới. Lòng tin vào quyền lực pháp trị và một chính phủ minh bạch, không tham nhũng, niềm hy vọng của con người được hưởng nền công lý bình đẳng, tự do bày tỏ ý kiến có thắng các chế độ độc tài toàn trị hay không? Câu trả lời tích cực luôn là nguồn cảm hứng cho hòa bình và tiến bộ trong những kỷ nguyên tới.

23h khuya 11/2 (giờ Hà Nội), đài truyền hình Ai Cập đưa tin Tổng thống Hosni Mubarak đã quyết định từ chức. Thông điệp ngắn ngủi, do Phó Tổng thống Omar Suleiman công bố, đã khiến cho hàng triệu con tim Ai Cập bỗng vỡ òa.

Theo các hãng thông tấn nước ngoài tại Cairo, trong đó có Thông tấn xã Việt Nam, ngay khi được tin này, tiếng còi ô tô đã nhất loạt rú lên khắp thủ đô, cùng với các màn pháo hoa, pháo bông và tiếng reo hò như sấm dậy từ những sóng biển người trên quảng trường Tahrir – có nghĩa là Giải phóng – và khắp các con phố của thủ đô Ai Cập. Nhiều người đã oà khóc vì sung sướng.

Thắng lợi trước mắt

Vậy là sau 18 ngày đêm đấu tranh bền bỉ và không khoan nhượng, phong trào chống Tổng thống Mubarak, hay “Cuộc cách mạng hoa nhài thứ hai”, đã đạt mục tiêu trước mắt.

Ảnh: AP

Đêm 10/2 trước đó, Tổng thống Mubarak buộc phải lên đài truyền hình thông báo việc chuyển giao quyền hành cho Phó Tổng thống Suleiman, theo qui định của Hiến pháp. Tuy nhiên, ông Mubarak cho biết vẫn không từ chức, ngoại trừ trường hợp không còn khả năng lãnh đạo.Mặc dù, trong bài diễn văn được mong đợi đó, Tổng thống Mubarak có dành thời gian để tưởng niệm những thanh niên đã hy sinh trong ba tuần qua nhằm bày tỏ quyết tâm mang lại những thay đổi cho đất nước, thông báo của ông ngay lập tức đã bị những người biểu tình ở Cairo la ó và phản đối dữ dội. Nhiều người còn dứ cả giày lên trước ống kính phóng viên để biểu lộ sự phẫn nộ.

Làn sóng biểu tình đòi Mubarak từ chức lập tức dâng cao trên toàn quốc. Dòng người biểu tình đổ về quảng trường Giải phóng ngày một đông hơn, và hàng ngàn con người giận giữ này đã bao vây bên ngoài dinh tổng thống ở ngoại ô với kế hoạch sẽ tràn vào dinh tổng thống.

Họ lại càng thêm phẫn nộ, khi quân đội Ai Cập tuyên bố đứng ra bảo đảm cho những cải tổ mà Tổng thống Mubarak hứa hẹn. Vào lúc bản thông cáo được phát trên đài truyền hình, một sĩ quan cấp tá của quân đội cũng đọc bản thông cáo này trước dinh tổng thống. Những người biểu tình đã tỏ thái độ giận dữ, có người còn giật micro ra khỏi tay viên sĩ quan nói trên.

Theo ước tính, nội trong ngày 11/2, có khoảng một triệu người dân Ai cập đã đổ ra đường phố đòi Mubarak phải từ giã hoàn toàn quyền lực. Và những nỗ lực to lớn của họ cuối cùng đã được đền đáp!

Theo tuyên bố của Phó Tổng thống Suleiman, 74 tuổi, vốn là tướng tình báo ba sao, từ thời điểm này, Hội đồng các tướng lĩnh Ai cập sẽ đảm trách việc điều hành quốc gia.

Cuối cùng thì vị “Pharaoh Ai Cập” Hosni Mubarak đã từ chức, và điều này được coi như sự khởi đầu cho một tiến trình mới. Lòng tin của người dân vào quyền lực pháp trị và một chính phủ minh bạch, không tham nhũng, niềm hy vọng của các thế hệ già trẻ ở Ai Cập được hưởng nền công lý bình đẳng, tự do bày tỏ ý kiến có thắng các chế độ độc tài và toàn trị hay không? Câu trả lời tích cực sẽ luôn là nguồn cảm hứng cho hòa bình và tiến bộ trong kỷ nguyên tới. Và không chỉ riêng đối với thế giới Ảrập.

Phản ứng quốc tế thuận lợi

Nhà Trắng cho biết Tổng thống Barrack Obama được thông báo trước về chuyện ông Mubarak từ chức, và rạng sáng ngày 12/2 (1h30 giờ Việt Nam) ông đã phát biểu về tình hình Ai Cập.

Tổng thống Obama cho rằng ông Mubarak đã đáp ứng lòng khao khát thay đổi của nhân dân Ai Cập bằng cách từ chức. Nhưng người đứng đầu nền hành pháp Mỹ cũng tỏ ra dè dặt khi cho rằng đây chỉ là sự khởi đầu cho sự chuyển tiếp ở đất nước này.

Nhưng Tổng thống Obama cho biết ông vẫn tin tưởng rằng người dân Ai Cập có thể tìm thấy lời giải đáp cho những câu hỏi chưa được trả lời, một cách hòa bình và trong tinh thần đoàn kết đã được biểu lộ trong những cuộc biểu tình trong những tuần qua.

Ông Obama kêu gọi quân đội Ai Cập bảo đảm một sự chuyển tiếp đáng tin cậy, bằng cách bảo vệ quyền của người dân Ai Cập, bãi bỏ luật khẩn cấp, xét lại Hiến pháp, và ấn định một lộ trình rõ ràng đến những cuộc bầu cử tự do và công bằng. Ông nói việc chuyển tiếp phải đưa tất cả tiếng nói của người Ai Cập đến bàn thảo luận.

Tổng thống Obama cũng tuyên bố Hoa Kỳ sẽ tiếp tục là một người bạn và là đối tác với Ai Cập, và sẵn sàng cung cấp những trợ giúp cần thiết để nước này có thể theo đuổi sự chuyển tiếp đến một nền dân chủ tin tưởng được.

Sau đợt biểu tình tại Tunesia khiến tổng thống Ben Ali phải ra đi, cuộc đấu tranh thắng lợi ở Ai Cập cho thấy sức mạnh của người dân làm bất ngờ các nhà quan sát quá thận trọng ở Âu Mỹ. Những người này đã cho rằng dân chủ “không tương thích” với tình hình tại khu vực Bắc Phi.

Trong khi đó, phản ứng trước việc ông Mubarak từ chức, tờ China Daily, cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Trung Quốc, bình luận rằng nước ngoài không được can thiệp vào chuyện nội bộ của Ai Cập.

Hãng Reuters nhận định rằng thái độ thận trọng của Bắc Kinh trước các diễn biến tại Ai Cập chủ yếu bắt nguồn từ quan ngại về sự kiểm soát nội bộ ở chính Trung Quốc, hơn là về tình hình quốc gia châu Phi xa xôi.

Trong bài xã luận trên tờ China Daily có viết: “Theo sau diễn biến đặc biệt này, hy vọng rằng quân đội, chính phủ và người dân Ai Cập cố gắng hết sức để giữ ổn định xã hội và khôi phục trật tự… Ổn định xã hội phải là yếu tố quan trọng đầu tiên. Mọi thay đổi chính trị sẽ không có ý nghĩa gì nếu như đất nước cuối cùng lại rơi vào hỗn loạn”.

Tổng thư ký Liên hiệp quốc Ban Ki-moon nói rằng nguyện vọng của dân chúng đã được lắng nghe. Ông cũng ca ngợi những người biểu tình Ai Cập đã thi hành các quyền của họ theo cung cách “hòa bình, dũng cảm, trật tự,” và kêu gọi thực hiện một cuộc chuyển đổi chính trị trong hòa bình và trật tự.

Trưởng đại diện ngoại giao Liên hiệp châu Âu, bà Catherine Ashton nói rằng nay là lúc “cuộc đối thoại tại Ai Cập cần tăng tốc, đi đến chỗ có một chính phủ đa thành phần, tôn trọng nguyện vọng của người dân và đảm bảo ổn định cho đất nước”. Trước đó, EU bị phê là phản ứng chậm hơn nhiều so với Hoa Kỳ về chuyện đánh giá và lên tiếng về tình hình Ai Cập.

Đặc biệt, Thụy Sĩ đã phong tỏa tài sản của ông Hosni Mubarak, ngay sau khi nghe tin ông từ chức. Giới chức Thụy Sĩ nói lệnh này có thời hạn 3 năm, nhưng lại không cho biết chi tiết về khối tài sản này lớn như thế nào và được cất giữ ở đâu. Trong khi đó, các chuyên gia nước ngoài ước lượng tài sản của gia đình Mubarak có thể từ 40 tỉ đến 70 tỉ USD.

Còn nhớ, những cáo buộc về tham nhũng là một trong những lý do những người biểu tình nêu ra để đòi Tổng thống Mubarak phải từ chức.

Nước láng giềng Israel mong có một sự chuyển giao quyền lực êm ả, trong khi các nước thuộc khối Ảrập theo chế độ độc đoán thì theo dõi sát các diễn biến tiếp theo ở Ai Cập – quốc gia Ảrập đông dân nhất.Chỉ có tại Tunisia, dân chúng cũng reo hò và còi xe hơi vang dội. Sau đợt biểu tình tại Tunesia khiến tổng thống Ben Ali phải ra đi, cuộc đấu tranh thắng lợi ở Ai Cập cho thấy sức mạnh của người dân làm bất ngờ các nhà quan sát quá thận trọng ở Âu Mỹ. Những người này đã cho rằng dân chủ “không tương thích” với tình hình tại khu vực Bắc Phi.

Hoàng Dũng Nhân

Theo vietnamnet

Góc nhìn: Chế độ độc tài Mubarak bị lật đổ như thế nào?

On the net

Wael Ghonim- Người hùng của cuộc cách mạng tại Ai Cập lật đổ chế độ độc tài Mubarak

Internet châm ngòi lật đổ Mubarak như thế nào?

Những người Ai Cập trẻ tuổi phát động cuộc biểu tình từ ngày 25/1 qua các trang mạng xã hội. Chính quyền lập tức ngăn chặn nhưng vô hiệu và sau 18 ngày người dân nổi dậy, Tổng thống Mubarak buộc phải “nhổ neo”.

Chỉ ít ngày sau vụ nổi dậy của người dân dẫn đến sự sụp đổ của Tổng thống Tunisia Zine al-Abidine Ben Ali, các cuộc biểu tình tương tự cũng nổ ra tại nước láng giềng Ai Cập. Khởi đầu cho hoạt động này là sự phối hợp giữa các nhóm đối lập khác nhau thông qua các trang mạng xã hội.

Wael Ghonim, một trong những người đóng vai trò phát động biểu tình lật đổ Mubarak. Ảnh: AFP
Wael Ghonim, một trong những người đóng vai trò phát động biểu tình lật đổ Mubarak. Ảnh: AFP

Người được nhắc đến với vai trò khuấy động cuộc nổi dậy của người Ai Cập là Wael Ghonim, một nhân viên 30 tuổi của hãng Google và đang được coi như “người hùng”. Ghonim từng là quản trị của trang chống nạn tra tấn trên Facebook. Khi trả lời phỏng vấn CNN, Ghonim nhấn mạnh: “Đây là một cuộc cách mạng Internet và tôi sẽ gọi đó là cuộc cách mạng 2.0”.

Mọi chuyện bắt đầu khi Walid Rachid, 27 tuổi, một nhà hoạt động trên Internet viết mail cho Ghonim, khi đó đang hoạt động nặc danh, để đề nghị hỗ trợ cho kế hoạch biểu tình vào ngày 25/1. Bộ đôi này liên lạc với nhau qua hệ thống chat của Google, hình thức mà Ghonim tin là an toàn nhất, và cùng nhau lập ra liên minh giữa các nhóm thanh niên khác nhau.

Họ qua mặt các nhân viên an ninh của chính quyền bằng cách nói một cách khá lộ trên mạng rằng sẽ gặp nhau tại một thánh đường, nhưng trên thực tế cuộc gặp này diễn ra tại một khu vực nghèo ở Cairo. Nhà hoạt động mang hai dòng máu Ai Cập và Ireland là Sally Moore, 32 tuổi, cho biết thêm các nhà hoạt động đã chia làm hai nhóm hành động.

Một nhóm tập hợp lực lượng trong các quán cà phê, nhóm còn lại đi hô khẩu hiệu xung quanh các toà nhà và kêu gọi mọi người ra đường để biểu tình phản đối đói nghèo. “Nhóm của chúng tôi bắt đầu hành động khi tập trung được 50 người. Nhưng khi chúng tôi ra đường thì con số đi cùng đã lên tới hàng nghìn”, Sally Moore nói với The New York Times về ngày biểu tình đầu tiên hôm 25/1.

Từ nhóm thanh niên đầu tiên, những ngày biểu tình tiếp theo đã thu hút hàng nghìn người kéo tới quảng trường trung tâm Tahrir ở Cairo để đòi Tổng thống Hosni Mubarak từ chức. Nhiều người trong số này xuống đường do các lời kêu gọi đưa trên trang xã hội Twitter, trong khi những người khác rủ nhau đi biểu tình bằng tin nhắn điện thoại.

Phát hiện ra vai trò của Internet trong các cuộc biểu tình, chính quyền Mubarak phản ứng tức thì. Ngày 28/1, tổng thống ra lệnh chặn các mạng xã hội và cuối cùng là yêu cầu cả 4 nhà cung cấp Internet của Ai Cập chấm dứt dịch vụ để phân tán sức mạnh người biểu tình. Trong khi đó, nhà cung cấp dịch vụ di động chính tại Ai Cập là Vodafone cũng cho biết họ bị buộc phải chặn sóng.

Nhưng hành động kiểm duyệt của chính quyền Mubarak lập tức cho thấy hoàn toàn không có hiệu quả. Ngày Ai Cập không có Internet 28/1 cũng được gọi là “Ngày nổi giận” khi hàng triệu người xuống đường. Biện pháp của chính quyền không thể ngăn được việc người biểu tình liên lạc với nhau để tập hợp lực lượng.

Chính quyền Mubarak cũng không thể “che mắt” được thế giới về những gì đang diễn ra tại Ai Cập. Kênh truyền hình vệ tinh Al-Jazeera vẫn phát đi tin tức trực tiếp về cuộc biểu tình suốt cả ngày, với sự cập nhật của mạng lưới phóng viên khắp Ai Cập qua hệ thống điện thoại cố định.

Sự kiện ngày 28/1 cũng cho thấy, cuộc biểu tình ở Ai Cập có thể khởi đầu từ Internet nhưng sau vài ngày đã không còn phụ thuộc vào môi trường này nữa. Bằng chứng là dù cả Internet lẫn mạng di động đều bị chặn, người biểu tình vẫn xuống đường với số lượng còn đông hơn nhiều so với trước.

Năm ngày sau, do sức ép của cộng đồng quốc tế, chính quyền Mubarak buộc phải khôi phục các dịch vụ viễn thông và các nhà hoạt động tiếp tục quay lại môi trường trực tuyến để tập hợp lực lượng. Tuy nhiên, đến thời điểm đó, làn sóng biểu tình đã phát triển rất nhanh và lan rộng khắp Ai Cập. Do vậy vai trò quyết định của Internet trong việc kêu gọi mọi người xuống đường không còn nữa.

Người Ai Cập ăn mừng khi Mubarak từ chức. Ảnh: AP
Người Ai Cập ăn mừng khi Mubarak từ chức và “quyền lực nhân dân” được khẳng định. Ảnh: AP

Trên thực tế, cuộc nổi dậy nổ ra ngày 25/1 là sự tập hợp của nhiều nhóm hoạt động từng xuống đường suốt 10 năm qua tại Ai Cập. Họ thuộc các thành phần xã hội và chính trị khác nhau, từ công nhân, các blogger, các nhà hoạt động đòi dân chủ cho đến những thẩm phán cấp cao và thành viên của tổ chức Anh em Hồi giáo, phong trào Hồi giáo có quy mô khu vực.

Đây là lần đầu tiên tất cả các nhóm hoạt động này cùng nhau đi biểu tình và cũng là lần đầu tiên họ nhận được sự ủng hộ của hàng triệu người dân không phải là thành viên trong nhóm của họ. Vai trò của Internet thể hiện ở chỗ các nhóm đối lập đã tập hợp lực lượng và phối hợp với nhau thông qua các mạng xã hội và điện thoại di động.

Lần gần đây nhất Ai Cập chứng kiến cuộc tuần hành có quy mô tương tự là vào những năm 1940. Khi đó những hiệu sách mang quan điểm cấp tiến, các tờ báo bí mật và những cuộc họp của các nghiệp đoàn bị cấm hoạt động đóng vai trò tập hợp lực lượng. Còn ngày nay, với thế hệ công dân số thì vai trò này đã thuộc về Internet và mạng điện thoại di động.

Đình Nguyễn

Theo vnexpress

Wael Ghonim là ai?

Wael Ghonim, 30 tuổi, vừa được trả tự do sau 11 ngày bị bắt giữ bí mật đã được đám đông hoan nghênh nhiệt liệt khi trở lại công trường Tahrir chiều Thứ Ba, 8 tháng 2. Anh tuyên bố: “Chúng ta sẽ không bỏ cuộc.”

Từ một tên tuổi không ai biết đến Wael Ghonim bỗng nhiên nổi danh quốc tế. Anh sinh tại Cairo ngày 23 tháng 12 năm 1980, công dân Ai Cập và có vợ là dân Mỹ, nhưng hiện nay cư trú ở Dubai, Liên Hiệp Các Tiểu Vương Quốc Á Rập. Là một kỹ sư điện toán, Ghonim đang làm giám đốc tiếp thị của Google ở vùng Trung Ðông và Bắc Phi. Ghonim nghiễm nhiên chiếm một vai trò đáng kể khi xuất hiện trở lại vào lúc cuộc biểu tình rõ ràng không có người lãnh đạo.

Ghonim mất tích ngày 27 tháng 1 và gia đình báo cho truyền hình Al-Arabia cùng những cơ quan truyền thông khác. Google cũng xác nhận sự kiện này và Amnesty International đã yêu cầu nhà cầm quyền Ai Cập cho biết tin tức cũng như trả tự do cho đương sự nếu đang bắt giữ.

Sưu tầm net

Góc nhìn: Một báo cáo đặc biệt – Kịch bản nào cho Ai Cập?

On the net

Người dân biểu tình bu kín xe tăng của quân đội Ai Cập

 Người biểu tình Ai Cập thề không lùi bước

 

 

Một người biểu tình trèo lên xe tăng để hô các khẩu hiệu chống chính phủ trong quảng trường Tahrir, thành phố Cairo, Ai Cập hôm 30/1. Ảnh: AFP.

Nếu tôi có quyền chọn, tôi sẽ cá chế độ tự ổn định và Mubarak ra đi, vì sự yếu đuối tương đối và sự chia rẽ của những người biểu tình. Nhưng đó là một phỏng đoán chứ không phải dự báo.

George Friedman

Cuộc khủng hoảng Ai cập trong một Bối cảnh Toàn cầu: Một báo cáo đặc biệt

Chưa rõ ràng điều gì sẽ xảy ra trong cuộc cách mạng Ai cập này. Không có gì đáng ngạc nhiên là nó đã xảy ra. Hosni Mubarak đã làm tổng thống trong hơn một phần tư thế kỷ, kể từ vụ ám sát Anwar Sadat. Ông ta già và đã ốm yếu. Không ai mong chờ ông ta sống lâu hơn, và cái kế hoạch rõ ràng của ông ta, là ông ta sẽ được thay thế bởi người con trai Gamal, vẫn không xảy ra mặc dầu nó đã có thể cách đây một năm. Không có ai, ngoài những kẻ thân cận nhất, muốn cho cái kế hoạch truyền ngôi của ông ta được thực hiện. Khi người cha yếu đi, thì sự kế tục của Gamar trở nên ít có khả năng xảy ra hơn. Việc Mubarak không vạch ra được một kế hoạch truyền ngôi đáng tin cậy tạo điều kiện bất ổn khi ông ta chết. Vì mọi người biết rằng sẽ có một sự bất ổn khi ông ta chết, hiển nhiên có những người thấy hành động trước khi ông ta chết thì ít thuận lợi. Những người này là ai và họ muốn gì, đó là vấn đề.

Chúng ta hãy bắt đầu bằng cách xem xét chế độ này. Năm 1952, Đại tá Abdel Nasser dàn dựng một cuộc đảo chính quân sự ha bệ chế độ quân chủ ai cập, các sĩ quan dân sự trong quân đội và ảnh hưởng của Anh ở Ai cập. Nasser tạo ra một chính phủ mới dựa trên lực lượng quân đội như một lực lượng ổn định và tiến bộ chủ yếu ở Ai cập. Cuộc cách mạng của ông là thế tục và xã hội chủ nghĩa. Tóm lại, nó là một chế độ nhà nước chủ nghĩa thống trị bởi quân đội. Khi Nasser chết, Anwar Sadat thay thế ông. Khi Sadat bị ám sát thì Hosni Murabak thay thế. Cả hai người này đều từ quân đội mà ra, cũng như Nasser. Tuy chính sách ngoại giao của họ có thể thay đổi, nhưng chế độ thì vẫn giữ nguyên.

Khi người dân Ai Cập không còn  sợ hãi

Những kẻ thù của Mubarak.

Yêu cầu Mubarak từ chức đến từ nhiều giới, trong đó có những thành viên của chế độ – đặc biệt là quân đội – những người coi việc Mubarak không muốn cho phép họ điều khiển cuộc kế thừa là gây nguy hiểm cho chế độ. Đối với một số người trong họ, những cuộc biểu tình vừa là nguy cơ vừa là cơ hội. Hiển nhiên, những cuộc biểu tình này có thể ra ngoài tầm kiểm soát và phá hủy chế độ. Mặt khác, các cuộc biểu tình có thể đủ sức mạnh để buộc Mubarak từ chức, cho phép thay thế bởi – chẳng hạn Omar Suleiman, trùm tình báo mà Mubarak gần đây đã bỏ nhiệm làm phó tổng thống – và do đó cứu chế độ. Đây không phải nói rằng họ xúi dục các cuộc biểu tình, nhưng chắc một số người đã thấy những cuộc biểu tình là một cơ hội.

Đây đặc biệt là trường hợp theo nghĩa là những người biểu tình bị chia rẽ sâu sắc giữa họ với nhau, và như vậy còn xa mới có khả năng tạo ra một phong trào quần chúng kiểu phong trào đã lật đổ Shah ở Iran năm 1979. Quan trọng hơn, những người biểu tình rõ ràng thống nhất với nhau trong việc chống cá nhân Mubarak, và trong một phạm vi rộng hơn thống nhất trong việc chống chế độ. Ngoài chuyện đó ra, có sự chia rẽ sâu sắc giữa những người chống đối.

Các phương tiện truyền thông Phương Tây đã đọc cuộc nổi dậy này như một đòi hỏi tự do dân chủ theo kiểu Phương Tây. Chắc chắn có nhiều người đòi hỏi điều đó. Điều chưa rõ ràng là nó đang khích động nông dân, công nhân và thương nhân Ai cập đồng loạt vùng lên. Những quyền lợi của họ liên hệ với tình trạng kinh tế Ai cập hơn là với những nguyên tắc của một nền dân chủ tự do rất nhiều. Như ở Iran năm 1989, cuộc cách mạng dân chủ, nếu chỉ tập trung ở những người dân chủ thì không thể thắng nếu nó không tạo ra được một sự ủng hộ rộng lớn hơn.

Một nhân tố khác trong cuộc nổi dậy này là Muslim Brotherhood. Phần lớn các nhà quan sát nhất trí rằng Muslim Brotherhood vào lúc này không còn là một phong trào cực đoan và quá yếu để ảnh hưởng đến cách mạng. Điều này có thể, nhưng chưa rõ ràng. Muslim Brotherhood có nhiều nhánh, trong đó có những nhánh đã im lặng dưới sự đàn áp của Mubarak. Chưa rõ ràng ai sẽ nổi lên nếu Mubarak đổ. Chắc chắn không rõ ràng là họ yếu hơn những người biểu tình dân chủ. Thật sai lầm nếu nhầm lẫn sự thận trọng của Muslim Brotherhood với sự yếu ớt. Cách khác để nhìn họ là họ đã chờ một cơ hội tốt và làm giảm nhẹ quan điểm thật của họ, đợi đến một thời điểm mà việc truyền ngôi của Mubarak cung cấp cho họ. Tôi nghi rằng Muslim Brotherhood có tiềm năng ảnh hưởng trong quần chúng Ai cập lớn hơn những người biểu tình ngả về Phương Tây hay Mohamed ElBaradei, cựu thủ trưởng Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, người đang nổi lên như một lãnh đạo mới của họ.

Tất nhiên có thảo luận về quan điểm của Tổng thống Mỹ Barak Obama là gì, hay châu Âu nghĩ sao, hay người Iran đang làm gì? Tất cả hững người đó chắc chắn đã nghĩ và thậm chí đã có những kế hoạch. Theo ý tôi, cố gắng định hướng động lực chính trị của một nước như Ai cập từ Iran hay Hoa Kỳ là vô ích, và tin rằng những gì đang diễn ra ở Ai cập là kết quả những âm mưu của họ là vô nghĩa. Nhiều người quan tâm điều gì đang xảy ra ở đó, và nhiều người đang nói đủ chuyện và thậm chí tiêu tiền vào điều tra hay Twitter. Chế độ ở Ai cập có thể bị ảnh hưởng theo cách ấy, nhưng một cuộc cách mạng thật sự không phụ thuộc vào những gì Liên hiệp châu Âu hay Tehran nói.

Có bốn kết quả khả dĩ. Một là, chế độ này sẽ sống sót. Mubarak có thể ổn định được tình hình, và dễ xảy ra hơn, một sĩ quan cao cấp khác của quân đội có thể thay thế ông ta sau một khoảng thời gian. Một khả năng khác trong kịch bản chế độ sống sót là, có thể một cuộc đảo chính của các đại tá, như chúng tôi đã nói hôm qua. Khả năng thứ hai là, những người biểu tình có thể buộc tổ chức những cuộc bầu cử trong đó Elbaradei hoặc một nhân vật như ông có thể được bầu, và Ai cập có thể lật đổ cái mô hình nhà nước chủ nghĩa mà Nasser dựng lên, và tiến lên con đường dân chủ. Khả năng thứ ba là Ai cập sẽ chìm vào hỗn loạn chính trị. Con đường dễ dẫn đến đó nhất là những cuộc bầu cử dẫn đến kẹt đường chính trị trong đó ứng cử viên có thể đứng vững được lại không được bầu. Nếu tôi có quyền chọn, tôi sẽ cá chế độ tự ổn định và Mubarak ra đi, vì sự yếu đuối tương đối và sự chia rẽ của những người biểu tình. Nhưng đó là một phỏng đoán chứ không phải dự báo.

George Friedman

Sưu tầm net 

Link gốc: http://www.stratfor.com/analysis/20110130-the-egypt-crisis-in-a-global-context-a-special-report

Góc nhìn: Ben Ali và Mubarak – Từ độc tài đến dân chủ

On the net

Một người biểu tình trèo lên xe tăng để hô các khẩu hiệu chống chính phủ trong quảng trường Tahrir, thành phố Cairo, Ai Cập hôm 30/1. Ảnh: AFP.

1/ Các chính thể độc tài không phải không hiểu được nguyện vọng của người dân nước họ;

2/ Họ có hai chọn lựa, một là nghe theo nguyện vọng này để xây dựng một xã hội dân chủ bền vững, hai là đợi đến khi người dân lên tiếng, lúc đó có thể đã muộn.

Nguyễn Vạn Phú – Chọn lựa

Đọc các phân tích, bình luận, tuyên bố trên báo chí khắp nơi về những diễn biến trong hai tuần gần đây tại Ai Cập không làm chúng ta hiểu thêm vấn đề. Đó là bởi những quyền lợi phức tạp đan xen nhau đằng sau hậu trường.

Lấy ví dụ Mỹ. Sở dĩ Mubarak tồn tại suốt 5 nhiệm kỳ, cai trị Ai Cập trong 28 năm qua là vì Mỹ thấy ở ông ta một đồng minh tin cậy được để duy trì các lợi ích của Mỹ tại khu vực này, như ngăn chận làn sóng Hồi Giáo cực đoan, chủ trương hòa hoãn với Israel… Bởi thế, Mỹ từng bỏ lơ yếu tố độc tài, tham nhũng, lạm quyền của Mubarak để đổi lại cái gọi là ổn định tình hình.

Một khi làn sóng dân chủ dậy lên, người dân tràn xuống đường, đòi Mubarak ra đi, thoạt tiên Mỹ nương theo làn sóng này với những tuyên bố đại loại Mubarak phải từ chức ngay đúng theo bài bản ủng hộ dân chủ. Nhưng chỉ vài ngày sau, Mỹ thay đổi thái độ, không còn thúc bách như trước. Đọc các bình luận trên báo chí bảo thủ ở Mỹ chúng ta sẽ hiểu ngay lý do. Nhiều ý kiến bình luận kiểu đó cho rằng nếu Mỹ bỏ rơi Mubarak, Ai Cập sẽ rơi vào vòng kiểm soát của nhóm Huynh Đệ Hồi Giáo, là phe phái được cho là có mối quan hệ mật thiết với Hamas, Iran và các phe phái cực đoan khác. Nói tóm lại họ lo sợ Ai Cập sẽ trở thành một nhà nước Hồi Giáo thần quyền như Iran.

Thế nhưng có lẽ cũng không cần quan tâm lắm đến chuyện chính trị phức tạp này. Điều mà ai cũng thấy qua vụ Ai Cập là: 1/Các chính thể độc tài không phải không hiểu được nguyện vọng của người dân nước họ; 2/Họ có hai chọn lựa, một là nghe theo nguyện vọng này để xây dựng một xã hội dân chủ bền vững, hai là đợi đến khi người dân lên tiếng, lúc đó có thể đã muộn.

Những tuyên bố mang tính nhượng bộ của chính quyền Ai Cập chứng minh cho điều đầu tiên. Ngay từ những ngày đầu khi người dân Ai Cập xuống đường, Mubarak tuyên bố không ra tranh cử nữa, cũng không còn chuyện Mubarak “nhường ngôi” cho con. Sau đó, lần lượt các nhân nhượng khác được đưa ra: tự do báo chí, sửa đổi Hiến pháp để bầu cử tự do, bỏ luật khẩn cấp, từng bị giới mật vụ lạm dụng để bắt bớ người vô cớ, không ngăn chận kiểm soát Internet nữa…

Dĩ nhiên, giới cầm quyền biết rõ đây là nguyện vọng bình thường và chính đáng của người dân Ai Cập nhưng chỉ khi chịu áp lực của cả triệu người dân giận dữ họ mới nhượng bộ.

Điểm chung của các chính thể độc tài ở Libya, Syria, Ai Cập, Yemen, Algeria và Tunisia và các nước lớn đứng đằng sau họ là không thèm đếm xỉa đến số phận người dân, coi việc người dân phải thuần phục họ là chuyện đương nhiên. Cho nên phần lớn đã chọn cách bỏ qua nguyện vọng của người dân nước họ.

Tusinia là trường hợp khi giới cầm quyền chịu nghe theo thì đã muộn. Và ở Ai Cập, dù tình hình có chuyển biến như thế nào thì cũng đã muộn cho giới cầm quyền vì không đời nào người dân chịu quay về với xiềng xích nô lệ như trước.

Nguyễn Vạn Phú

Theo blog nguyenvanphu

Góc nhìn: Ben Ali và Mubarak – Những so sánh thú vị

Ben Ali

Mubarak

Ngô Bảo Châu – Ben Ali và Mubarak

Đem hai nhân vật Ben Ali và Mubarak ra so sánh khá là thú vị.

Hai ông này đều khởi nghiệp từ quân đội : Ben Ali làm tình báo còn Mubarak làm phi công. Ben Ali đã đứng đầu cơ quan an ninh quân đội, còn Mubarak đã làm đến tư lệnh không quân. Ben Ali vươn lên quyền lực tối cao bằng cách phản bội lại tổng thống Bourguiba người vừa nâng ông lên chức Thủ tướng. Mubarak thì ngược lại, ông trung thành với thượng cấp của mình là tổng thống El Sadat đến phút chót, chia sẻ cả hòn đạn cuối cùng khi Sadat bị một nhóm binh sĩ có liên quan đến một đảng hồi giáo, ám sát.

Khi nắm được quyền, hai ông này xây dựng quyền lực của mình dựa vào quân đội.  Cả hai không ngần ngại sử dụng vũ lực để đàn áp những người bất đồng chính kiến, kể từ nhà chính trị, nhà báo, trí thức cho đến các đảng phái hồi giáo. Tuy điểm về dân chủ rất kém, nhưng hai ông này vẫn được Mỹ ủng hộ, vì được coi là thành lũy trước lực lượng hồi giáo cực đoan.

Mỹ viện trợ cho Ai Cập hai tỷ đô la mỗi năm. Tunisie là một nước nhỏ, cả về số dân (dưới 10 triệu), lẫn ảnh hưởng chính trị. Nhưng từ mười năm trở lại đây, kinh tế phát triển rất tốt. Thu nhập đầu người bình quân tăng lên gấp ba so với mười năm trước , và bây giờ cũng khoảng gấp ba so với Việt Nam. Đi cùng với nó, gia đình của tổng thống Ben Ali và gia đình của bà vợ Trabelsi nổi tiếng tham nhũng.

Ai Cập là một nước đông dân, cỡ Việt Nam, có ảnh hưởng lớn về văn hóa và chính trị đến các nước châu Phi và Trung đông. Ông Bourguiba ngày xưa đã phải cưỡi lạc đà sang Ai Cập để từ đó xây dựng phong trào đấu tranh dành độc lập cho Tunisie. Ông Mubarak có vai trò lớn trong các cuộc đàm phán giữa Israel và Palestine vì vai trò lãnh đạo của Ai Cập trong thế giới Ả rập và vì Ai Cập đã ký hòa ước và công nhận sự tồn tại của nhà nước Do thái. Gia đình ông Mubarak có vẻ không có điều tiếng gì về tham nhũng.

Trước sự nổi dậy của dân chúng, ông Ben Ali đánh bài lủi rất nhanh. Ông Mubarak thì tuyên bố sống ở Ai Cập, chết ở Ai Cập. Kết cục của ông Mubarak như thế nào, chắc tuần sau sẽ rõ.

Hai con người, có vẻ như khác nhau về cốt cách, nhưng trong bối cảnh chính trị tương đối giống nhau, đã dựng lên thể chế tương đối giống nhau. Để rồi có kết cục tương đối giống nhau…

Ngô Bảo Châu

Theo blog thichhoctoan